باغبانی سبز
 
قالب وبلاگ
نويسندگان

موچسب نام عمومی برای گیاهانی است که به دو جنس Ampelopsis و  Parthenopsis تعلق دارند و هر دو جنس گیاهی یاد شده در دنیای گیاهشناسی در خانواده Vitaceae (خانواده انگور، مو) قرار می‌گیرند. گیاهان موچسب ، ساقه های بلند به طول 15-7 متر و بالارونده دارند که می توانند توسط ساقه های خود و یا پیچکهایی که دارند به قیم خود متصل شوند و از آنجایی که برگهایشان شبیه انگور (مو) است با نام موچسب شناخته می شوند. البته نمونه های اصلاح شده که به طور کل از رشد کمتری برخودار هستند و قامت کوتاهتر و برگهای کوچکتری دارند.


دوستان عزیز. لطفا مطالب وبلاگ باغبانی سبز را کپی برداری و انتشار نفرمایید. سپاسگزارم.

برگهای این گیاهان اغلب سبز رنگ است اما انواع ابلق و یا با ته مایه ای از رنگ صورتی و یا ارغوانی نیز وجود دارد. گیاهان متعلق به جنس Parthenopsis خزان پذیر و گیاهان متعلق به جنس Ampelopsisبرخی همیشه سبز و برخی خزانپذیر هستند . در نمونه های خزان پذیر این گیاهان ابتدا در فصل پاییز برگهایشان به قرمز-نارنجی تغییر رنگ می‌دهند و در بسیاری موارد مناظر بسیار زیبایی به وجود می آروند سپس برگها خزان می‌کنند. اما ساقه ها از بین نرفته و با فرارسیدن بهار، مجددا شاهد رویش برگهای جوان و جدید بر روی ساقه ها خواهیم بود. گلهای ریز و سبز-سفید  این گیاه در اواخر بهار/اوایل تابستان ظاهر می‌شوند و چندان جلب توجه نمی کنند. در اواخر تابستان/اوایل پاییز نیز میوه های کوچک و آبی-سیاه رنگ آن شکل میگیرند. سرعت رشد این گیاهان نسبتا زیاد است به نحوی که یک ساقه می تواند به میزان 3 متر در طی سال رشد کرده و به ارتفاع آن افزوده شود.به دلیل سرعت و قدرت رشد این گیاهان اگر نمی خواهید که آنان به دیوار و یا ساختار خاصی دسترسی پیدا کنند بهتر است که فاصله حداقل 5 متری را بین مکان کاشت گیاه و ساختار مورد نظرتان رعایت کنید و همچنین به شکل منظم رشد ساقه ها را با عمل هرس کنترل و محدود نمایید. اصطلاح انگلیسی عمومی که برای  گیاهان متعلق به جنس Parthenopsis استفاده می شود  creeper و Ivy  البته با پیشوندهای Virginia و Boston است و گیاهان متعلق به جنس Ampelopsis با نامهایی همچون Pepper vine و porcelain berry معرفی می‌شوند.

معروفترین ها کدام یک هستند؟

همانطور که اشاره کردم واژه موچسب به گیاهان مختلفی که متعلق به دو جنسAmpelopsis و  Parthenopsis  هستند اطلاق می شود. در این دو جنس گونه های مختلف گیاهی شناسایی شده اند که برخی از آنان بیش از دیگران مورد استفاده قرار میگیرند که می توان به این موارد اشاره کرد:

جنس Ampelopsis :  شامل گونه های  A. arborea, A.brevipedunculata, A. Cantoniensis توجه کنید که برخی از گیاهان متعلق به این جنس  سمی هستند و در اثر تماس با پوست می توانند مشکلات حساسیتی و آزاردهنده پوستی ایجاد کنند. به همین دلیل از گیاهان این جنس کمتر به عنوان گیاهان زنیتی استفاده می شود و اکثرا گیاهان متعلق به جنس بعدی (قسمت زیر ) به عنوان گیاهان زینتی شناخته می شوند.

جنس Parthenocissus : لازم به ذکر است که گیاهان این جنس بر اساس تعداد برگچه ها (برگ مرکب است و از چند برگچه شکل گرفته است) و همچنین اینکه موطن آنها قاره آسیا باشد و یا آمریکا در چهار گروه مختلف قرار میگیرند که محبوبترین گونه های هر گروه در این جا نام برده می شود : گروه اول متعلق به قاره آسیا  P. Semicordata (دارای سه برگچه) ، P. henryana و P. laetevirens (داری پنج برگچه) ، P. dalzielii و P. tricuspidata (دارای یک الی سه برگچه) - دسته دوم متعلق به قاره آمریکا P. vitacea و P.quinquefolia (دارای پنج الی هفت برگچه)

شرایط محیطی

آبیاری: ماندگاری و حضور همیشگی رطوبت به تدریج موجب زرد شدن و ریزش برگها و در نهایت پوسیدگی ساقه ها و از بین رفتن گیاه خواهد شد. گیاهانی که خشکی می کشند نیز از رشد کمتر و برگهایی کوچکتر و ضخیمتر برخوردار هستند که در نهایت امکان خشکیدن کل گیاه وجود دارد. البته گیاهان بالغ و توسعه یافته در مقایسه با گیاهان جوان به آبیاری کمتری نیاز دارند با این وجود آبیاری منظم به خصوص در مورد گیاهان جوان به رشد بهتر و طراوت آنان کمک می کند و زمانی نسبت به این کار اقدام کنید که سطح خاک نسبتا خشک شده باشد.

نور: موچسب ها به طور کل و از نظر نیاز نوری گیاهانی انعطاف پذیرند و سایه را به خوبی تحمل می کنند اما وجود نور مستقیم به رشد بهتر آنان کمک می کند. همچنین توجه کنید گیاهانی که در طی فصل رشد در مکانی نیمه آفتاب- نیمه سایه رشد کرده اند، رنگهای پاییزی زیباتری نیز به نمایش خواهند گذاشت. سایه بیش از اندازه و تاریک بودن محیط می تواند منجر به عدم استحکام مناسب ساقه ها و افزایش فاصله برگها بر روی ساقه و همچنین پریدگی رنگ برگها  شود.

دما: گیاهان موچسب نسبت به سرما و گرما مقاومت نسبتا خوبی دارند این گیاها ن سرمای زمستان را تا حدود 30- درجه و گرمای هوا را نیز البته در صورت آبیاری مناسب تا 40-35 درجه دوام می آورند. در مکانهایی که تابستانهای بسیار گرم دارند وجود سایه بخصوص در بعد از ظهر به این گیاه کمک خواهد کرد تا سرسبز باقی بمانند و دچار سوختگی نوک و حاشیه برگها نشوند. یعنی دیواره های شمالی نسبت به سایر دیواره ها برای کاشت این گیاه مناسب تر از سایرین هستند.

خاک: اگرچه انواع خاک را تحمل می کند اما خاکی که زهکش خوبی دارد و آب اضافی حاصل از آبیاری را در خود نگه نمی دارد برای این گیاه بهترین است. هنگام کاشت می توان خاک معمولی را با خاک برگ و شن مخلوط کرد و برای کاشت این گیاه مورد استفاده قرار داد. خاک باغچه را نیز می توان قبل از کاشت این گیاه با مقداری خاک برگ مخلوط کرد. مثلا خاک برگ را به ضخامت حدود 10 سانتیمتر روی خاک پخش کنید و سپس به خوبی با خاک باغچه مخلوط کنید و بعد در این خاک گیاه را بکارید. گیاهان موچسب به طور کل از رشد رویشی قوی برخوردار هستند و نیازی به مصرف کود برای آنان نیست اما برای تقویت آنان با فرارسیدن فصل بهار می توان خاک برگ و یا کود پوسیده دامی را به ضخامت 5-3 سانتیمتر روی خاک پخش کرد و سپس با خاک سطحی مخلوط کرد تا به رشد گیاه کمک شود. همچنین در صورت تمایل به استفاده از کودهای شیمیایی می توان در اوایل فصل رشد و فقط برای یک بار در سال از کودهایی که فاقد نیتروژن هستند برای این گیاه استفاده کرد.

تکثیر: قلمه گیری یکی از راه های تکثیر این گیاه است . از چوب نرم گیاه و به بیان دیگر از ساقه های جدید حاصل از رشد فصل جاری و جدید قلمه تهیه می شود. زمان مناسب نیز اواخر بهار/اوایل تابستان است.می توان از مخلوط خاک برگ+شن  و یا پیت موس به تنهایی برای کاشت قلمه ها استفاده کرد. البته اول مخلوط را باید به خوبی خیس کرد و بعد از اینکه آب اضافه آن خارج شد نسبت به کاشت قلمه ها اقدام کرد. قلمه به طول 15-12 سانتیمتر تهیه می شود برگها در یک سوم بالایی قلمه باقی گذاشته می شوند و بقیه را باید قطع کرد. اگر قبل از کاشت انتهای قلمه را به پودرهای مخصوص ریشه زایی آغشته کنیم احتمال ریشه زایی بسیار افزایش می باید. حداقل دو سوم از طول قلمه باید در محیط کاشت قرار گیرد. بعد از کاشت قلمه ها آنان را آب دهید و پلاستیکی شفاف بر روی قلمه ها بکشید تا به حفظ رطوبت در اطراف قلمه ها کمک شود. گلدان را در مکانی روشن اما به دور از نور مستقیم آفتاب قرار دهید. اجازه ندهید تا سطح خاک خشک شود و همیشه آنرا مرطوب نگهدارید. ریشه زایی در حدود 4-3 هفته طول می کشد توجه کنید که قلمه ها را در آب نیز می توان قرار داد تا ریشه دهند . در این صورت بهتر است که در ظرف محتوی قلمه ها کمی زغال ریخت زیرا زغال از گندیدگی آب در طی مدت زمان ریشه زایی قلمه ها جلوگیری می کند همچنین توجه کنید که چه در آب و چه در خاک حتما باید حداقل یک یا دو گره از قلمه در داخل آب و یا خاک قرار گیرد. گره به ناحیه اتصال برگ به ساقه گفته می شود که البته ما این برگها را از قلمه ها جدا کرده ایم اما این نواحی باید در آب و یا خاک قرار گیرند زیرا ریشه ها از این قسمت رشد خواهند کرد . در صورت شکل گیری میوه ها می توان از بذر داخل آنان برای تکثیر نیز استفاده کرد. بذرها در فصل پاییز می رسند و بهتر است که بلافاصله نسبت به کاشت آنان اقدام شود زیرا هر مقدار که بذرها کهنه شوند از میزان جوانه زنی آنها نیز کاسته می شود. بعد از برداشت بذرها بهتر است که آنان را در مکانی سرد با دمای حدود 5 درجه بکاریم. قرار گیری بذرها به مدت 6 هفته در چنین مکانی به جوانه زنی آنها کمک می کند بعد از جوانه زنی بذرها می توان تا طی شدن فصل زمستان آنها را در همان مکان اولیه نگهداری کرد و بعد از فرارسیدن فصل بهار و طی شدن خطر سرماهای دیررس بهاره آنها را به فضای بیرون منتقل کرد و کاشت. از مخلوط خاک برگ+شن و یا کوکوپیت+پرلایت می توان برای کاشت بذرها استفاده کرد. گلدان حاوی بذرها را در مکانی پر نور و روشن اما به دور از تابش مستقیم آفتاب قرار دهید و در طی مدت زمان جوانه زنی بذرها اجازه ندهید که خاک آنان خشک شود. خوابانیدن ساقه یکی دیگر از روشهای آسان تکثیر این گیاهان است به نحوی که در ابتدای فصل بهار تعدادی از ساقه های مادری را طوری بر روی زمین می خوابانیم که قسمتی از آنان در زیر خاک مدفون شود. این نواحی تولید ریشه خواهند کرد و در انتهای تابستان/اوایل پاییز می توان نسبت به جدا سازی این ساقه ها که اکنون ریشه دار شده اند از گیاه مادری اقدام کرد.

هرس: گیاهان موچسب قدرت رویشی نسبتا زیادی دارند و حتی می توانند به شکل گیاهی مزاحم رشد کنند بنابراین قطع شاخه های اضافی آنان برای کنترل رشدشان بسیار اهمیت دارد. بهترین زمان قطع و کوتاه کردن ساقه ها، در اواخر زمستان / اوایل بهار است. اگر چه در مابقی زمانهای سال و در صورت لزوم می توان نسبت به کوتاه کردن ساقه ها اقدام کرد. در برخی از مناطق که به دلیل شرایط آب و هوایی مساعد، این گیاهان بیش از اندازه رشد می کنند از مواد شیمیایی که با نام عمومی علف کش شناخته می شوند نیز برای کنترل و محدود کردن رشد این گیاهان استفاده می شود که محبوبترین این مواد، سموم  حاوی گلیفوسیت Glyphosate است.

آفات و بیماری ها: از بیماری های این گیاه می توان به سفیدک پودری اشاره کرد که موجب بروز نواحی و لکه هایی سفید رنگ بخصوص در انتهای ساقه ها و برگهای جوان می شود. بیماری شایع دیگر لکه برگی است که عوامل قارچی و باکتریایی دارد و موجب ظهور لکه هایی با مرکز زرد-کرم رنگ و حاشیه هایی قرمز- ارغوانی بر روی برگها می شود. عدم خیس شدن برگها در طی آبیاری، عدم ازدحام بیش از اندازه ساقه ها و همچنین به کارگیری سموم قارچکش در صورت لزوم از شیوه های مبارزه با این بیماری هستند.

نمونه های زیر مربوطه به جنس Parthenocissus هستند

 

نمونه های زیر مربوط به جنس Ampelopsis هستند.


 

منابع: 

http://en.wikipedia.org/wiki/Ampelopsis

http://en.wikipedia.org/wiki/Parthenocissus

http://www.jstor.org/discover/10.2307/3987262?uid=2&uid=4&sid=21103858685043

http://www.ehow.com/how_8273763_remove-virginia-creeper.html

http://www.ehow.com/info_8277654_virginia-creeper.html

http://www.ehow.com/info_8614621_virginia-creeper.html

http://www.ehow.com/how_8187080_root-boston-ivy.html

http://landscaping.about.com/od/vineplants1/p/virginiacreeper.htm

http://www.floridata.com/ref/p/parthenocissus_tricuspidata.cfm

http://www.wildflower.org/plants/result.php?id_plant=PAQU2

http://www.ehow.com/how_8104162_start-virginia-creeper-old-plant.html

http://plants.usda.gov/core/profile?symbol=PAQU2

https://suite101.com/a/parthenocissus-climbing-vines-virginia-creeper-and-boston-ivy-a281771

http://www.northerngardenersalmanac.com/2011/11/how-to-grow-parthenocissus-quinquefolia.html

http://www.garden-grower.com/climbers-plants/virginiacreeper.shtml

http://www.backyardgardener.com/plantname/pda_52ad.html

http://myfolia.com/plants/56663-parthenocissus-parthenocissus

http://www.ehow.com/info_7803080_poison-pepper-vine-plants.html

http://www.pfaf.org/user/Plant.aspx?LatinName=Ampelopsis+arborea

http://www.nps.gov/plants/ALIEN/fact/ambr1.htm

http://www.pfaf.org/user/Plant.aspx?LatinName=Ampelopsis+brevipedunculata

[ ۱۳٩۳/۱/٩ ] [ ٦:٢٥ ‎ب.ظ ] [ آزاده رشیدی ]
.: Weblog Themes By Iran Skin :.

درباره وبلاگ
موضوعات وب
RSS Feed

Google

در اين وبلاگ