معرفی گیاه- شاه پسند درختچه ایShrub verbena

دوستان عزیز. لطفا مطالب وبلاگ باغبانی سبز را کپی برداری و انتشار نفرمایید. سپاسگزارم.

از آنجایی که بسیاری از آنان بلند قامت می شوند و به طور کل این گیاهان بین 50 سانیتمتر تا  2متر ارتفاع دارند و به شکل بوته ای رشد می کنند به شاه پسند درختچه ای معروف شده اند که اصولا گیاهانی همیشه سبز هستند اما این مسئله بستگی به دمای محیط نیز دارد. یعنی با مساعد بودن دمای محیط این گیاه برگهای خود را از دست نمی دهد. برگها 12-5 سانتیمتر طول و 5-2.5 سانیمتر عرض دارد و حاشیه آنها دندانه دار است و بافتی نسبتا خشن دارد.اگر برگها را بین دستان خود له کنید عطر نسبتا ناخوشایندی به مشام می رسد.  سطح برگها و همچنین ساقه های گیاه با موهایی زبر پوشانده شده اند.  گل آذین (مجموع گلهایی) چتری شکل آن 5-2.5 سانتیمتر قطر دارد که مخلوطی از رنگهای قرمز، نارنجی ، زرد و یا آبی و سفید در بین گلچه های آن دیده می شود. رنگ گلها با بالغ شدن آنان تغییر می کند و به همین دلیل در یک خوشه گل همزمان دو یا سه رنگ دیده می شود .در گونه اصلی یعنی Lantana camara و نه در نمونه هایی که با کمک دورگه گیری بین این گیاه و سایر گونه های جنس شاه پسند ایجاد شده اند، گلها ابتدا زرد رنگ و سپس نارنجی رنگ و بعد قرمز رنگ می شوند و در یک زمان هر سه این رنگها را در یک گل آذین می توان مشاهده کرد. در نمونه های دیگر نیز این تغییر رنگ را می توان در گلچه های یک گل اذین مشاهده کرد.

تصویر فوق: در  Lantana camara گلهای جوان زرد رنگ سپس نارنجی و سپس قرمز رنگ می شوند.

 در مناطق گرمسیری و موطن این گیاه، گلدهی آن به شکل پیوسته در سراسر سال ادامه دارد اما در سایر مناطق، رشد و گلدهی بستگی به دمای هوا دارد و اوج آن در تابستان است. دلیل نگهداری و پرورش این گیاه به عنوان گیاهی زینتی گلهای زیبای آن است که گاهی رنگ بندی آن بسیار زیبا می باشد.بخصوص اینکه گلهای این گیاه مورد علاقه بسیار زیاد پروانه ها است و موجب جمع شدن تعدادی پروانه در اطراف خودش می شود. میوه های گیاه کوچک، سبز مایل به آبی و یا مشکی هستند که در درون آنها بذرهای گیاه وجود دارند. توجه داشته باشید که در زمان کار کردن با این گیاه دستکش دست کنید زیرا این گیاه حاوی شیره ای است که می تواند برای پوست برخی از افراد ایجاد حساسیت کند.

 برخی از انواعی که در کشورهای غربی با نام Lantana به فروش میرسند در واقع Lantana camara نیستند بلکه حاصل از دورگه گیری بین این گونه و سایر گونه های این گیاه میباشد همانند  L. hirsuta, L. horrida, L. splendens, L. Strigocamara طوریکه امروزه حدود  650 گونه از آن در بیش از 60 کشور شناسایی شده است.این گیاه در زبان انگلیسی با اسمهایی همانند Shrub verbena,Spanish Flag, West Indian Lantana, LAVA و گاهی Red(Yellow,Wild)sage نیز خوانده میشود. همچنین این گیاه از زمانی که از موطن خود به مناطق نیمه گرمسیری دیگر دنیا همانند هند، استرالیا  و آفریقا منتقل شده است، در این مناطق همانند گیاهی مهاجم عمل می کند که به سرعت و شدت رشد کرده و مساحت زیادی از زمین را اشغال کرده و مانع از رشد و توسعه سایر گیاهان می شود.

تصاویر فوق: برخی از رنگ بندی های گلهای  شاه پسند درختچه ای

شاه پسند خزنده چه گیاهی است؟ یکی از انواع جالب گیاه شاه پسند که به عنوان شاه پسند خزنده نامیده می شود از نظر علمی L.montevidensis نام دارد . این گیاه چندساله بومی آمریکای جنوبی است و حداکثر 60 سانتیمتر ارتفاع می یابد و ساقه هایی بلند و خزنده دارد که می توانند تا 1.5 متر نیز بر روی زمین رشد کنند.گلهای این نوع از شاه پسند به رنگ بنفش است و گل آذینها 2.5 سانتیمتر قطر دارند. از این گیاه میتوان به عنوان نوعی کف پوش در مکانهایی که خاک زهکش خوبی دارد و از آفتاب کافی برخوردار است استفاده کرد.

 

تصویر فوق: شاه پسند خزنده . این گیاه گلهایی به رنگ بنفش دارد.

شرایط نگهداری شاه پسند درختچه ای

آبیاری: این گیاه نیاز آبی کمی دارد و به خشکی خاک مقاومت نسبتا خوبی دارد و اصولا آبیاری بیش از اندازه موجب کاهش گلدهی گیاه میشود.از طرفی اگرچه این گیاه به خشکی مقاومت خوبی دارد اما آبیاری منظم این گیاه می تواند منجر به گلدهی بهتر این گیاه شود.  اگر در مناطق گرم زندگی می کنید سعی کنید که لایه ای به ضخامت حدود 8-3 سانتیمتر از خاک برگ در اطراف ساقه گیاه پخش کنید. وجود این لایه به تاخیر در تبخیر آب و مرطوب نگهداشتن خاک پای گیاه در روزهای گرم کمک می کند.

نور:در مکانی که در طی روز حداقل 6-5 ساعت از نور مستقیم آفتاب بهره مند است این گیاه را بکارید. کمبود نور از جمله عوامل عدم گلدهی مناسب این گیاه و زرد شدن برگهای گیاه است که اگر با رطوبت نیز همراه شود احتمال شیوع بیماریهای قارچی همانند سفیدک پودری وجود دارد.

دما: گرمای هوا را به خوبی تحمل می کند و مشکلی با هوای گرم ندارد. البته در هوای بسیار گرم بخصوص اگر با خشکی خاک نیز مواجه شود اگرچه از بین نمی رود اما گلدهی آن کاهش می یابد. سرمای هوا را حداقل تا 10 درجه تحمل می کند. هر مقدار که به چنین دمایی نزدیک شویم از رشد و گلدهی گیاه کاسته میشود، به تدریج برگهایش زرد می شود و گیاه از بین خواهند رفت. البته اگر هوا به شکل ناگهانی سرد شود ، برگها تیره رنگ و سیاه رنگ و گلها نیز تیره و قهوه ای شده و می ریزند. با نزدیک شدن دما به صفر درجه قسمت هوایی گیاه به تدریج از بین می رود و در 2- درجه سانتیگراد این قسمت به طور کل می خشکد اما قسمت زیرزمینی می تواند زنده باقی بماند و با گرم شدن هوا مجدد قسمت هوایی از آن بروید. اما اگر هوا سردتر از این شود، قسمت زیرزمینی نیز از بین خواهد رفت.

خاک: شاه پسند درختچه ای نسبت به نور سختگیر نیست و تقریبا در هر نوع خاکی می روید البته وجود خاک با زهکش خوب که آب را در خود نگه نمی دارد به رویش آن کمک می کند. زیرا وجود رطوبت همیشگی در اطراف ریشه های آن منجر به کاهش گلدهی این گیاه می شود. این مسئله بخصوص زمانی که قصد پرورش این گیاه را در گلدان دارید به  خوبی رعایت کنید. یعنی از مخلوطهای خاکی که در آنان حتما از موادی مانند خاک برگ، کوکوپیت، پرلایت، پیت موس و شن وجود دارد استفاده کنید. مثلا میتوانید از مخلوطی همانند یک قسمت خاک معمولی+یک قسمت خاک برگ+یک قسمت مخلوط کوکوپیت به همراه پرلایت استفاده کنید. همچنین  کوددهی بیش از اندازه نیز چنین مسئله ای ایجاد می کند و منجر به رویش برگها و ساقه و کاهش گلدهی آن میشود. بنابراین کافی است که یک بار در ابتدای بهار و مرتبه دوم در ابتدای تابستان با کودی کامل با فرمول 10-10-10 این گیاه را کود دهید. 

تکثیر: با کاشت بذر و قلمه می توان این گیاه را تکثیر کرد. اما اصولا میزان جوانه زنی بذرهای این گیاه پایین است مگر آنکه پوشش گوشتی میوه ابتدا از اطراف بذر برداشته شود و سپس بذرها کاشته شوند با این وجود ممکن است که بیش از نیمی از بذرها جوانه نزنند. برای افزایش میزان جوانه زنی می توان بذرها را ابتدا در آب خیساند و مرتبا به بذرها را بررسی کرد. آنهایی که متورم شده اند را برداشته و فورا کاشت. آنهایی را که آب جذب نمی کنند را بار دیگر در آبی که نسبتا گرم است بخیسانید تا آب جذب کرده و متوم شوند. بذرهایی که اصلا آب جذب نمی کنند شانسی برای جوانه زنی ندارند. بذرها باید در بستری سبک که همواره مقداری از رطوبت را در خود دارد کاشت. بنابراین میتوان از پیت موس+خاک برگ و یا کوکوپیت+پرلایت برای کاشت بذرها استفاده کرد.  بر روی بذرها نیز لایه نازکی است شن بریزید البته به نحوی که خیلی پوشانده نشوند. بذر این گیاه برای جوانه زنی به نور نیاز دارد. پوشاندن سطح گلدان با یک پلاستیک به حفظ رطوبت هوا کمک کرده و این عمل نیز به جوانه زنی بذرها کمک می کند. دمای حدود 24 درجه سانتیگراد به جوانه زنی بدرها کمک می کند و جوانه زنی بذرها حدود 60 الی 14 روز طول می کشد. گیاهان جوان حاصل از بذر را زمانی به فضای باز منتقل کنید که دمای هوا نیز درحود 24 درجه باشد .

تصویر فوق: میوه های گیاه. سبزها نارس و نمونه هایی که تیره رنگ هستند رسیده اند.

تصویر فوق: بذرها

تصویر فوق: گیاهچه حاصل از کاشت بذر

 کاشت قلمه راه دیگر تکثیر این گیاه است. از این طریق گیاه بدست آمده از نظر خصوصیات ظاهری کاملا شبیه گیاه مادری است اما اگر از بذر استفاده کنیم گیاهان حاصل ممکن با گیاه مادری متفاوت باشند. قلمه را می توان از ساقه هایی که حاصل از رشد سال جاری است تهیه کرد. زمان تهیه قلمه نیز در اواخر تابستان و یا در طی پاییز می تواند باشد. طول قلمه در حدود 20-15 سانیتمتر و با داشتن حداقل سه برگ و یا سه گره (محل اتصال برگها به ساقه را گره می نامند) تهیه  کرد. برگهای پایین قلمه را حذف کنید و آنان را در بستری همانند مخلوط خاک برگ + شن و یا خاک برگ + کوکوپیت و پرلایت بکارید. البته قبل از کاشتن قلمه ها، مخلوط را به خوبی مرطوب کرده و بعد از آن نسبت به کاشت قلمه ها اقدام کنید. اگر در هنگام کاشت حدود یک سوم طول قلمه در خاک فرو رود کافی است . گلدان حاوی قلمه ها را در اتاقی نسبتا گرم و بدور از نور خورشید قرار دهید و مراقب عدم خشک شدن بستر کاشت باشید. اما در آبیاری زیاده روی نکنید زیرا ممکن است قلمه ها بپوسند و از بین بروند. ریشه دهی معمولا در طی 4-3 هفته انجام می شود و بعد از گذشت 2-1 ماه دیگر می توان این گیاهان جوان را به گلدانهایی مستقل منتقل کرد.

هرس: برای هرس این گیاه باید تا حدود اواخر زمستان صبر کرد. سپس شاخه های گیاه را طوری قطع کرد که حدود 30 سانتیمتر از آنان باقی بمانند. ساقه های باقی مانده را با  لایه ای از کودپوسیده دامی+خاک برگ که حداقل 10 سانتیمتر ضخامت دارد باید پوشاند. وجود این لایه به حفاظت از شاخه ها در برابر سرمای زمستانه کمک قابل توجهی می کند. در بهار صبر کنید تا آخرین یخبندانها نیز تمام شود و سپس این پوشش را کنار بزنید. سپس می توانید قسمتهای صدمه دیده از سرمای زمستانه را در این زمان از سال کوتاه کنید. قسمتهای سالم می توانند به خوبی و با سرعت رشد کنند و ساقه های جدید را تولید کنند.

آفات و بیماری ها: معمولا آفات برای این گیاه مزاحمت ایجاد نمی کنند اما هر چند وقت یکبار برگهای گیاه را برای شته ها، شپشک ها و کنه های تار عنکبوتی بررسی کنید. از بیماری های گیاه نیز می توان به برخی بیماریهای قارچی همانند سفیدک پودری و لکه برگی قارچی و پوسیدگی ریشه اشاره کرد. شرایط سرد و مرطوب و عدم وجود نور کافی از جمله شرایط مساعد برای شیوع این بیماری های قارچی است.

 

منابع:

http://en.wikipedia.org/wiki/Lantanaن

http://www.floridata.com/ref/l/lant_c.cfm

 http://www.ehow.com/list_7484301_lantana-plant-colors.html

http://www.issg.org/database/species/ecology.asp?si=56 

http://www.ehow.com/how_8141072_prune-lantana-camara.html

http://www.ehow.com/how_8640070_care-lantana-camara.html

http://www.ehow.co.uk/how_5602801_grow-lantana-plant-outdoors.html

 http://www.ehow.co.uk/how_8233077_propagate-perennial-lantana.htmlئ

http://www.gardenguides.com/107404-lantana-plant-colors.html

 http://www.ehow.com/how_12057823_grow-lantana-camara-seed.html

 

/ 23 نظر / 1138 بازدید
نمایش نظرات قبلی
مهسا

پس برای اینکه این گیاهو همیشه داشته باشیم باید هرچند سال ازش قلمه بگیریم؟چون شاهپسند من بذر نداده تا به حال(شاهپسند من چند ساله هست) ومنظورم از خشک شدن جوانه هاش جوانه های برگیش بود. برای اون چیکار کنم؟میترسم خشک بشه خیلی دوستش دارم. ببخشید انقدر سوال میکنم[نگران]

مهسا

بله هنوز هم تخم هاشون زیر بعضی برگ ها هست . البته خیلی وقته دیگه خود مگس هارو ندیدم. دیازینون رو من داخل درنوشابه خانواده به اندازه نصف بیشتر میریزم بعد این مقدارو میریزم داخل یک لیتر آب. هر هفته یا هر دو هفته بهش پاشیدم و یکم پاش ریختم (قبل از ریختن سم خاکش خیس بود). به گیاهم هیچ کودی ندادم تا به حال . گذاشتم از بهار شروع کنم به کودیاری.گیاه کنار پنجره جنوبی هست ولی آفتاب خیلی کمی میخوره.دمای هوا هم خوبه بالای 20 درجه هست.من یه اشتباهی که کردم پاییز وقتی میخاستم گیاهو منتقل کنم داخل اتاق هرسش کردم. ده دوازده سانت از نوک شاخه هارو زدم.گیاهمم یک ساله دارم عکسشو فرستادم به ایمیلتون.درمورد آبیاریش راستش خودمم گیج شدم نمیدونم از زیاد آب دادن ممکنه باشه یا کم آب دادن شاید.طرز آبیاری که گفتینو رعایت میکنم ولی حس میکنم خیلی طول میکشه تاپاش خشک بشه(دوسه روز). در حالی که تو همین خاک تابستون من هرروز باید بهش آب میدادم تا پژمرده نشه.زهکش خاک هم مشکلی نداره آب سریع از زیر گلدون درمیاد. درمورد روش قلمه گیری هم مشکل دارم که اگر گیاهم حالش خوب شد ازتون میپرسم.مرسی[گل][گل][گل]

مریم

سلام آزاده جان . ممنون از اطلاعات بسیار خوب شما که در اختیار دوستداران گل و گیاه می گذاری . من یک شاهپسند دارم ولی هنوز جوانه نداده . سرحال و پر برگه ولی خبری از گل نیست . میخواستم بدونم مشکلش چیه که گل نمیده با توجه به اینکه تقریباً آخرای بهاره دیر نشده ؟ [گل][گل][قلب]

مریم

ممنون خانم [قلب][قلب][قلب]

مهسا

سلام آزاده جون مزاحم همیشگیم[خجالت]. من در قلمه گیری از شاهپسند یه مشکلی دارم.قلمه رو میذارم تو آب و حدودابعد یک ماه ریشه میزنه . تاوقتی توی آبه سرحاله ولی همینکه از آب در میارم و میکارمش توی خاک یه یکی دو روز نکشیده شروع میکنه به پژمرده شدن و کم کم خشک میشه[ناراحت] لطفا راهنماییم کنید که چکار باید بکنم[گل]

تسنیم

سلام من این گلدان را تمام تابستان در بالکن گذاشتم. البته بگم که به گرمای زیاد تهران و خشکی خیلی حساس بود و اگه یه روز صبح آب نیمدادم عصری برگهاش آویزون شده بود. با وجود سرمای تهران آیا فکر میکنید بیارمش توی خونه؟ توی راه پله نسبتا نورگیر تا بهار میشه نگهش داشت؟ ممنون

تسنیم

سلام شاه پسندم را به پشت پنجره جنوبی در اتاقی نسبتا خنک گذاشته ام. خدا رو شکر بعد از اسباب کشی و انتقال به داخل اتاق پر از گل شده است[لبخند] ممنون.

طاها سلطانی فر

سلام عرض می کنم متأسّفانه در بازار، از میان انواع مختلف گیاه شمعدانی درختی، فقط یک نوع آن که رنگ گل هایش قرمز و نارنجی است پیدا می شود. من خیلی مشتاق هستم که از انواع دیگر این گیاه که رنگ های متنوّعی دارند استفاده کنم. اما متأسّفانه یافت می نشود. فلذا برای رسیدن به این خواسته تنها یک گزینه روی میز است. آن هم تکثیر شاه پسند با بذر است تا مگر بدین سان رنگ های دیگر این گیاه به دست آیند. امّا مسئله ی دیگری هم هست آن هم این است که گل های شاه پسند در منطقه ی ما ابداً بذری تولید نمی کنند در حالی که به نظر می رسد گل ها دوره ی کامل عمر خود را می گذرانند. البته انتظاری هم نمی رود زیرا که مشکل گرده افشانی هست و این گل ها گرده افشانی نمی شوند. من تا کنون مورد گیاهانی را که مشکل گرده افشانی داشته اند، به طور دستی گرده افشانی می کرده ام. امّا گیاه شاهپسند گل های بسیار کوچکی دارد و پرچم و کلاله هایش از گل هایش هم ریز تر هستند و حتّی نمی توان آن ها را دید چه رسد به این که دسترسی هم داشت و گرده افشانی دستی هم کرد؟ با همه ی این موارد، می فرمایید چه کنم؟ با تشکّر شدید

پرند

سلام من یک گلدان شاه پسند 2 ساله دارم امسال آنرا در حیاط گذاشته ام که روزانه حدود 6 ساعت آفتاب مستقیم میخورد ،گل هم داده و رشد خوبی دارد اما مدتیست رنگ برگها خیلی روشن شده و روی برخی برگهای جوان لکه های سیاه رنگ دیده میشود ،علتش چیست؟ سپاس از وقتی که میگذارید

علی

سلام.من گیاه شاهپسندو از بیرون به داخل پشت پنجره انتقال دادم ولی برگ ها وگل هاش سیاه شده دلیلش چیه ؟؟؟